1. Buy a variety of fish.
More than 50 species are regularly caught in British waters many of which we export. Try out new fish recipes.

2. Don't buy immature fish.
Avoid "baby" and "fit to the plate" fish. Ask your fishmonger how big the fish is when fully grown.

3. Buy locally caught fish.
To support the local economy and fishing industry and this also helps to ensure your fish is fresh.

4. Find out how it was caught.
Using traditional methods such as line caught, creeling, setting traps (i.e. lobster pots) and diver caught is better than less selective nets such as trawls. These methods can target fully-grown fish and tend to be better at avoiding other species. Ask your fishmonger how the fish was caught.

5. Support local management schemes.
In North Wales, for example, female lobsters carrying eggs are marked with a "V" notch and returned to the sea. Don't buy lobsters with a "V" shaped notch.

6. Avoid "deep sea" species
We know little about the breeding patterns of fish like Orange roughy, blue ling and deepwater shark and catches are plummeting. Avoid them until effective management plans are implemented.

7. Avoid some farmed fish.
Shellfish farms are generally OK but many salmon and trout farms cause environmental problems due to excessive use of pesticides and antibiotics. For every kg of fish produced in some farms 4kg of wild fish will have been caught to feed them. If you do buy farmed fish go for organically produced sources.

8. Reward good fish stock management.
Burry Inlet Cockles (South Wales); hand-line caught mackerel (South West, England); Thames Herring Drift Net Fishery; and Loch Torridon, Nephrops Creel Fishery (North West Scotland) have all been awarded the Marine Stewardship Council (MSC) logo meaning they are very well managed.

9. Get to know your local fishmonger
Let your fishmonger know you are a discerning consumer and want to know what you're eating.

10. Keep informed: From recipes to environmental information visit: wwf.org.uk/filelibrary/pdf/recipes.pdf, Dudley Newberry Recipes and the Marine Stewardship Council at www.msc.org




Chwarae teg i bysgod Cymru

Trwy ddewis yn ddoeth, gallwch chi fel defnyddiwr ofalu bod eich plant yn cael blas ar yr un mathau o bysgod â chithau heddiw.
Dyma ddeg awgrym i helpu i achub pysgodfeydd Cymru.

1. Prynwch wahanol fathau o bysgod.
Mae dros 50 o rywogaethau gwahanol yn cael eu dal yn nyfroedd gwledydd Prydain, gyda llawer ohonynt yn cael eu hallforio. Rhowch gynnig ar flasu pysgod newydd (ewch i www.wwf.org.uk/cymru am ryseitiau blasus ar gyfer pysgod anghyffredin y DU).

2. Peidiwch â phrynu pysgod ifanc.
Gwnewch eich gorau i osgoi pysgod "bach" a rhai sy'n "ffitio'r plât". Gofynnwch i'ch gwerthwr pysgod pa mor fawr fydd y pysgodyn ar ôl iddo dyfu'n llawn.

3. Prynwch bysgod lleol.
I gefnogi'r economi a'r diwydiant pysgod lleol, a hefyd i sicrhau bod y pysgodyn yn ffres.

4. Holwch sut y cafodd y pysgodyn ei ddal.
Mae dulliau traddodiadol o ddal pysgod megis defnyddio lein bysgota, cewyll, gosod trapiau (h.y. cewych cimychiaid) a phlymio yn well na defnyddio treillrwydi er enghraifft. Mae'r dulliau hyn yn gallu targedu pysgod maint llawn ac yn dueddol o fod yn well am osgoi rhywogaethau eraill. Holwch eich gwerthwr pysgod felly.

5. Cefnogwch gynlluniau rheoli lleol.
Yn y Gogledd, er enghraifft, mae cimychiaid benywaidd sy'n cario wyau wedi'u marcio â rhicyn siâp "V" ac yn cael eu rhoi yn ôl i'r môr. Peidiwch â phrynu cimychiaid gyda rhicyn siâp "V".

6. Gwnewch eich gorau i osgoi rhywogaethau'r "cefnfor"
Ychydig iawn a wyddon ni am batrymau bridio pysgod fel y draenog môr garw oren, honos glas a siarc y cefnfor ac mae'r nifer sy'n cael eu dal yn gostwng. Peidiwch â'u prynu tan fod cynlluniau rheoli effeithiol ar waith.

7. Gwnewch eich gorau i osgoi rhai pysgod fferm.
Mae ffermydd pysgod cregyn yn iawn ar y cyfan ond mae llawer o ffermydd brithyll ac eog yn achosi problemau amgylcheddol oherwydd eu bod yn defnyddio gormod o blaladdwyr a gwrthfiotigau. Mae rhai ffermydd pysgod yn bwydo 4kg o bysgod gwyllt i bob kg o bysgod sy'n cael eu cynhyrchu yno. Ceisiwch brynu pysgod fferm sydd wedi'u cynhyrchu trwy ddulliau organig.

8. Ewch am bysgodfeydd sydd wedi cael clod am eu rheoli'n dda.
Mae Cocos Moryd Porth Tywyn (De Cymru); mecryll wedi'u dal â lein bysgota (De Orllewin Lloegr); Thames Herring Drift Net Fishery; a Nephrops Creel Fishery Loch Torridon (Gogledd Orllewin yr Alban) oll wedi ennill logo'r Cyngor Stiwardiaeth Morol (MSC) i brofi eu bod yn cael eu rheoli'n dda.

9. Dewch i 'nabod eich gwerthwr pysgod yn dda.
Dywedwch wrth eich gwerthwr pysgod eich bod eisiau gwybod yn union beth rydych yn ei fwyta.

10. Byddwch yn hyddysg: Am ryseitiau a gwybodaeth amgylcheddol, ewch i
Resipiau pysgod ac Cyngor Stiwardiaeth Morol yn www.msc.org